Kıbrıs'ın dönem başkanlığı ne getirir?

Büyük malî ve ekonomik problemlerle boğuşan küçük ada devleti Kıbrıs 1 Temmuz’da Danimarka’dan Avrupa Birliği (AB) Konsey dönem başkanlığını devralacak.

30 Mart 2013 Cumartesi 23:57
Kıbrıs'ın dönem başkanlığı ne getirir?
banner83
 Kıbrıs, ortaklarının yardımına muhtaç duruma düşen ilk AB Konsey dönem başkanı olacak. İspanya gibi, haziranın son haftasında Euro İstikrar Mekanizması’ndan yardım isteyen Kıbrıs’ın sorunu da bankalar.

Kıbrıs bankaları gırtlağına kadar borçlu. Brüksel’deki European Policy Centre Enstitüsü’nün Kıbrıs ve Yunanistan uzmanı Yanis Emmanouilidis, öncelikle bankacılık branşında Rum kesimi ile Yunanistan arasında son derece sıkı bağların bulunduğunu ve Yunanistan’a uygulanan kısmî borç affının Kıbrıs bankalarına çok para kaybettirdiğini söylüyor.

'Ekonomik çıkar ilişkisi'

Kıbrıs bundan birkaç ay önce Rusya’dan düşük faizle 2,5 milyar euroluk kredi almıştı. Ortakları, tek taraflı bağımlılığa sürüklenebileceği endişesiyle Rum yönetiminin Rusya ile kredi sözleşmesi imzalamasını hoş karşılamamıştı. Avrupa Parlamentosu’nun Kıbrıslı üyesi ve eski Kıbrıs devlet başkanı adayı Yoannis Kasoulides ise bu kredinin karşılıksız verilmiş olamayacağı görüşüne katılmadığını, söylüyor.

Emmanouilidis Kıbrıs ile Rusya arasında Ortodoksluktan kaynaklanan yüzlerce yıllık tarihî ve kültürel dostluk bağları bulunduğunu ancak Moskova’nın jestinin ilk planda ekonomik çıkarlara dayandığını belirtiyor: “Kıbrıs’ta yatırımı olan ve parasını Kıbrıs bankalarında tutan çok sayıda Rus yatırımcı var. Moskova’nın Kıbrıs’a yardım etmesinin asıl nedeni, bence budur.”

Adanın kuzeyi, sadece Türkiye tarafından tanınan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti adını taşıyor.

 

Kıbrıs aynı zamanda komünist devlet başkanlı tek konsey dönem başkanı da olacak. Bir diğer özelliği bölünmüş durumdaki tek AB üyesi olması. Hukukî bakımdan bütün Kıbrıs 2004 yılından bu yana AB üyesi. Ama üyelik sadece Rum kesimi için geçerli. Adanın kuzeyi, sadece Türkiye tarafından tanınan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti adını taşıyor. Adanın kuzey kesimi Rum bölgesini tanımıyor, gümrük birliğini tanımıyor, hava ve deniz limanlarını Rumlara açmıyor. Bu statükonun Kıbrıs’ın Konsey dönem başkanlığı üzerinde de doğrudan etkileri var. Türkiye Rum yönetiminin başkanlığındaki üyelik görüşmelerini boykot edeceğini duyurmuştu.

'Türkiye zarar görür'

Avrupa Parlamentosu Başkanı Martin Schulz bunun kabul edilemez bir tutum olduğunu söylüyor: “AB üyesi olmak isteyen bir devletin bir AB üyesini tanımadığını ve dönem başkanlığı sırasında da işbirliğini askıya alacağını söylemesi olacak şey değil." Ancak AB’nin Türkiye’yi buna zorlaması da mümkün değil. Avrupa Milletvekili Kasoulides, “Bu onların bileceği şey. Kendileri zarar görür. Ama karar onların", diyor.

 

Avrupa Parlamentosu Başkanı Martin

 

Bu kilitlenmenin dönem başkanlığına gölge düşürebileceğini düşünen Devlet Başkanı Dimitris Hristofyas kısa süre önce Brüksel’e yaptığı ziyaret sırasında, “Kıbrıs ihtilafına çözüm bulma amaçlı diyaloğu Konsey dönem başkanlığımız sırasında da sürdürmeye hazırız. Tabii, karşı tarafın da buna razı olması şartıyla”, demişti.

'AB Kıbrıs'ın yanında'

Parlamento Başkanı Schulz krizin tırmanması durumunda kendilerine yardımcı olacakları hususunda Rum devlet başkanına teminat verdi: “Türkiye bu dönemde farklı aktiviteler geliştirir ve şimdiden kestiremeyeceğimiz tedbirlere başvurursa, AB Kıbrıs’ın yanında olacaktır. Ancak abartmamak da gerekir. Türkiye ile makul işbirliğini sürdürmek bizim de menfaatimizedir.”

Kıbrıs’ın bölünmüşlüğüne son verilmesi için son kez 2004 yılında Annan Planı’yla ele geçen fırsat, Kıbrıs Rumlarının planı reddetmesi yüzünden boşa harcanmıştı. Bu sonuç AP Milletvekili Kasoulides’i de hayal kırıklığına uğratmış: “Plan sayesinde birleşme şansının artmış olmasından mutluluk duyan biri olarak büyük hayal kırıklığına uğradım. Mevcut şartlar altında adanın yeniden birleşmesinin çok uzak bir ihtimal olduğunu söyleyebilirim.”

 

Devlet Başkanı Dimitris Hristofyas

 

Kasoulides Annan Planı’nın çoğunluk tarafından reddedilmesine Kıbrıs Rumlarının, Türklerin taahhütlere uymayacağından duyduğu korkuyu gerekçe gösteriyor: “Türkiye ihtilafın giderildiğini kabul ettikleri takdirde, statükonun değiştirilmesine razı oluruz. Bu durumda Türk askerleri adadan çekilir ve Kıbrıs’ın bağımsız ve egemen bir devlet olması sağlanır.”

Bütün bunlar şimdilik hayal. Kıbrıs’ın dönem başkanlığı sırasında çözüm arayışı hemen hemen durma noktasına gelecek ve Türkiye ile Kıbrıs Rum yönetimi arasındaki temaslar askıda tutulacak.

© Deutsche Welle Türkçe

Christoph Hasselbach / A. Günaltay

Editör: Ercan Coşkun

banner143

    Yorumlar

TÜMÜ Yazarlar
Hava Durumu

SPOR TOTO SÜPER LİG

Tür seçiniz:
Arşiv